કોઈએ ભૂલથી મારા ખાતામાં પૈસા મોકલ્યા છે અને તે પાછા માગે છે, અથવા મેં ખોટા UPI ID પર પૈસા મોકલી દીધા છે. મારે શું કરવું?
તે જાતે પાછા ન મોકલો. નાની રકમ જમા થાય અને પછી તેને લિંક, QR કોડ, કલેક્ટ રિક્વેસ્ટ દ્વારા કે બીજા નંબર પર "પાછી" આપવાનું કહેતો ફોન આવે, એ સામાન્ય છેતરપિંડી છે. ફોન કરનારને તેની પોતાની બેંકમાં ફરિયાદ કરવા કહો, અને તમારી બેંકને લેખિતમાં જાણ કરો જેથી કોઈ પણ રિવર્સલ બેંકથી બેંક વચ્ચે થાય. જે પૈસા તમારા નથી તે જાણીજોઈને રાખી લેવા ગુનો બની શકે છે.
અપ્રામાણિકપણે મિલકત ઓળવી લેવી એ BNS ની કલમ 314 હેઠળ સજાપાત્ર છે, અને છેતરપિંડી સાથે જોડાયેલી જમા રકમને કારણે તમારા ખાતા પર રોક લાગી શકે છે, તેથી તે ખર્ચશો નહીં. તમે ખોટા UPI ID પર ચુકવણી કરી હોય તો તરત UPI એપમાં અને તમારી બેંકને તેની જાણ કરો. બેંકો દાખલ કરેલી વિગતો પ્રમાણે રકમ જમા કરે છે અને તે વિગતો સાચી આપવાની જવાબદારી મોકલનારની છે, તેથી ટ્રાન્સફર આપોઆપ રિવર્સ થતું નથી. બેંક 30 દિવસમાં ઉકેલ ન લાવે તો તે પછીના 90 દિવસની અંદર cms.rbi.org.in પર RBI ઓમ્બડ્સમેન (લોકપાલ) પાસે જાઓ. છેતરપિંડી માટે 1930 પર ફોન કરો અથવા cybercrime.gov.in નો ઉપયોગ કરો.
શું કરવું, ક્રમ પ્રમાણે
- પૈસા લિંક, QR કોડ, કલેક્ટ રિક્વેસ્ટ દ્વારા કે બીજા નંબર પર પાછા ન આપો, અને તે ખર્ચશો નહીં.
- અણધારી જમા રકમની તમારી બેંકને લેખિતમાં જાણ કરો અને કોઈ પણ રિવર્સલ બેંકથી બેંક વચ્ચે કરવા કહો.
- તમારા પોતાના ખોટા ટ્રાન્સફરની જાણ તરત UPI એપમાં અને તમારી બેંકને, ટ્રાન્ઝેક્શન રેફરન્સ સાથે, કરો.
- બેંક 30 દિવસમાં ઉકેલ ન લાવે તો cms.rbi.org.in પર RBI ઓમ્બડ્સમેનને ફરિયાદ કરો.
- છેતરપિંડીની શંકા હોય તો 1930 પર ફોન કરો અથવા cybercrime.gov.in પર જાણ કરો.
લાગુ પડતી જોગવાઈઓ
કાયદો: કલમ 314, ભારતીય ન્યાય સંહિતા, 2023 (Bharatiya Nyaya Sanhita, 2023); રિઝર્વ બેંક ઇન્ટિગ્રેટેડ ઓમ્બડ્સમેન યોજના, 2026 (Reserve Bank Integrated Ombudsman Scheme, 2026).
છેલ્લે અપડેટ: 17/10/2026.
આ પાનું 17/10/2026 ના રોજના કાયદાનો શૈક્ષણિક સારાંશ છે. તે કાનૂની સલાહ નથી.
← કાયદો જાણો