ವಿಲೀನ, ಸ್ವಾಧೀನ, ಹೂಡಿಕೆ ಸುತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ESOP ಗಳು: ಷೇರುಗಳು ನಿಜವಾಗಿ ಯಾವಾಗ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ?
ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಲು ಅಥವಾ ಹಣ ತರಲು ಮೂರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ: ಷೇರು ಖರೀದಿ, ಹೂಡಿಕೆ ಸುತ್ತು, ಮತ್ತು ವಿಲೀನ ಅಥವಾ ಸಂಯೋಜನೆ (amalgamation).
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ
- ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಒಗ್ಗೂಡಿಸಲು ಅಥವಾ ಹಣ ತರಲು ಮೂರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ:
- ಷೇರು ಖರೀದಿ: ಈಗಿರುವ ಷೇರುದಾರರಿಂದ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳುವುದು;
- ಹೂಡಿಕೆ ಸುತ್ತು: ಕಂಪನಿ ಹೊರಡಿಸುವ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳಿಗೆ ಚಂದಾದಾರರಾಗುವುದು (subscribe);
- ವಿಲೀನ ಅಥವಾ ಸಂಯೋಜನೆ: ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಂಪನಿ ಕಾನೂನು ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿ (NCLT) ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಸ್ಕೀಮ್; ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಂಪನಿ ಮತ್ತೊಂದರಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ.
- ಷೇರು ಖರೀದಿ ಅಥವಾ ಹೂಡಿಕೆ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಷೇರುಗಳು ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ (ವಹಿವಾಟಿನ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಪೂರ್ವ ಷರತ್ತುಗಳು (conditions precedent) ಪೂರೈಕೆಯಾದ ನಂತರ ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಷೇರುಗಳು ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
- NCLT ವಿಲೀನದಲ್ಲಿ, ಲೀನವಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಂಪನಿಯ ಷೇರುದಾರರು, ಸ್ಕೀಮ್ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ನಂತರ, ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತದ (swap ratio) ಪ್ರಕಾರ ಉಳಿಯುವ ಕಂಪನಿಯ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಲೀನವಾದ ಕಂಪನಿಯು ಸಮಾಪನ (winding up) ಇಲ್ಲದೆಯೇ ವಿಸರ್ಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
- ಎರಡು ದಿನಾಂಕಗಳು ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಗೊಂದಲಕ್ಕೀಡುಮಾಡುತ್ತವೆ:
- ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕ (appointed date): ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ಕೀಮ್ ಪರಿಣಾಮ ಪಡೆಯುವ ದಿನ;
- ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ (effective date): NCLT ಆದೇಶಗಳನ್ನು ಕಂಪನಿಗಳ ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ (Registrar of Companies) ಬಳಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ದಿನ.
- ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳ ನಡುವಿನ, ಅಥವಾ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯ ನಡುವಿನ ವಿಲೀನಗಳು ಸೆಕ್ಷನ್ 233 ರ ಅಡಿಯ ತ್ವರಿತ (fast-track) ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಆ ಮಾರ್ಗಕ್ಕೆ NCLT ಯ ಅನುಮೋದನೆಯಲ್ಲ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನಿರ್ದೇಶಕರ (Regional Director) ಅನುಮೋದನೆ ಬೇಕು.
- ದೊಡ್ಡ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಪರ್ಧಾ ಆಯೋಗದ (Competition Commission of India, CCI) ಪೂರ್ವಾನುಮೋದನೆ ಬೇಕು. ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ವ್ಯವಹಾರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಇದ್ದು, ರೂ. 2,000 ಕೋಟಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮೌಲ್ಯದ ವಹಿವಾಟುಗಳೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತವೆ. CCI ಅನುಮೋದಿಸುವವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಪರಿಶೀಲನಾ ಅವಧಿ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಕ್ಲೋಸ್ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ.
- ಪ್ರತಿ ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲೂ ESOP ಗಳಿಗೆ (ನೌಕರರ ಷೇರು ಆಯ್ಕೆ ಯೋಜನೆ) ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಯೋಜನೆ ಬೇಕು:
- ವೆಸ್ಟ್ ಆಗದ ಆಪ್ಷನ್ಗಳ ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆಯೇ (acceleration)?
- ಅವುಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಖರೀದಿದಾರ ಕಂಪನಿಯ ಆಪ್ಷನ್ಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆಯೇ?
- ಅವುಗಳಿಗೆ ನಗದು ಪಾವತಿಸಿ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆಯೇ?
- ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಯಾರು ಭರಿಸುತ್ತಾರೆ?
ನೀವು ಕೇಳುವ ಪದಗಳು
- ಟರ್ಮ್ ಶೀಟ್ (Term sheet)
- ಅಂತಿಮ ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಮೊದಲು ಸಹಿ ಮಾಡುವ, ವಾಣಿಜ್ಯ ನಿಯಮಗಳ ಕಿರು ಸಾರಾಂಶ; ಇದರ ಬಹುಭಾಗ ಬಂಧನಕಾರಿಯಲ್ಲ. ಅದರಲ್ಲಿನ ಗೌಪ್ಯತೆ, ಎಕ್ಸ್ಕ್ಲೂಸಿವಿಟಿ ಮತ್ತು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಕಾನೂನಿನ ಷರತ್ತುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಂಧನಕಾರಿ.
- ಡ್ಯೂ ಡಿಲಿಜೆನ್ಸ್ (Due diligence, DD)
- ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಕಂಪನಿಯ ಕುರಿತು ಖರೀದಿದಾರರು ನಡೆಸುವ ಕಾನೂನು, ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆ ಪರಿಶೀಲನೆ.
- SPA, SSA, SHA
-
- ಷೇರು ಖರೀದಿ ಒಪ್ಪಂದ (share purchase agreement) (ಈಗಿರುವ ಷೇರುಗಳ ಖರೀದಿ);
- ಷೇರು ಚಂದಾ ಒಪ್ಪಂದ (share subscription agreement) (ಹೊಸ ಷೇರುಗಳಿಗೆ ಚಂದಾದಾರರಾಗುವುದು);
- ಷೇರುದಾರರ ಒಪ್ಪಂದ (shareholders' agreement) (ವಹಿವಾಟಿನ ನಂತರ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಹೇಗೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ).
- ಪೂರ್ವ ಷರತ್ತುಗಳು (Conditions precedent, CPs)
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ಗೆ ಮೊದಲು ಆಗಲೇಬೇಕಾದ ವಿಷಯಗಳು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಿಯಂತ್ರಕ ಅನುಮೋದನೆಗಳು, ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಮ್ಮತಿಗಳು, DD ಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಕೊರತೆಗಳ ನಿವಾರಣೆ, ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಳಿ ಹಾಗೂ ಷೇರುದಾರರ ನಿರ್ಣಯಗಳು.
- ಸಹಿ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ (Signing and closing)
- ಸಹಿಯು ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣ ಪಾವತಿಯಾಗಿ ಷೇರುಗಳು ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುವ ಅಥವಾ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುವ ಹಂತವೇ ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ (ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಿಕೆ). ಇವೆರಡರ ನಡುವಿನ ಅಂತರ ವಾರಗಳಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ತಿಂಗಳುಗಳಾಗಬಹುದು.
- ಲಾಂಗ್-ಸ್ಟಾಪ್ ದಿನಾಂಕ (Long-stop date)
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ಆಗಲೇಬೇಕಾದ ಕೊನೆಯ ದಿನಾಂಕ; ಅಷ್ಟರೊಳಗೆ ಆಗದಿದ್ದರೆ ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷ ವಹಿವಾಟಿನಿಂದ ಹೊರನಡೆಯಬಹುದು.
- ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯಗಳು, ವಾರಂಟಿಗಳು ಮತ್ತು ನಷ್ಟಭರ್ತಿ (Representations, warranties and indemnities)
- ವ್ಯವಹಾರದ ಕುರಿತು ಮಾರಾಟಗಾರರು ನೀಡುವ ಹೇಳಿಕೆಗಳು, ಮತ್ತು ಅವು ಸುಳ್ಳೆಂದು ಸಾಬೀತಾದರೆ ಖರೀದಿದಾರರಿಗೆ ನಷ್ಟ ತುಂಬಿಕೊಡುವ ವಾಗ್ದಾನ.
- ಎಸ್ಕ್ರೋ ಮತ್ತು ಹೋಲ್ಡ್ಬ್ಯಾಕ್ (Escrow and holdback)
- ನಷ್ಟಭರ್ತಿಗೆ ಭದ್ರತೆಯಾಗಿ ತಡೆಹಿಡಿಯುವ ಬೆಲೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ.
- ಅರ್ನ್-ಔಟ್ (Earn-out)
- ಮುಂದಿನ ಕಾರ್ಯಸಾಧನೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ನಂತರ ಪಾವತಿಸುವ ಬೆಲೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ.
- ಪ್ರೀ-ಮನಿ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟ್-ಮನಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ (Pre-money and post-money valuation); ಡೈಲ್ಯೂಷನ್ (dilution)
- ಹೊಸ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಮೊದಲು ಮತ್ತು ನಂತರ ಕಂಪನಿಯ ಮೌಲ್ಯ. ಹೊಸ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದಾಗ ಈಗಿರುವ ಷೇರುದಾರರ ಶೇಕಡಾವಾರು ಪಾಲಿನಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಇಳಿಕೆಯೇ ಡೈಲ್ಯೂಷನ್.
- ಲಿಕ್ವಿಡೇಷನ್ ಪ್ರಿಫರೆನ್ಸ್, ಆಂಟಿ-ಡೈಲ್ಯೂಷನ್, ROFR, ROFO, ಟ್ಯಾಗ್-ಅಲಾಂಗ್, ಡ್ರ್ಯಾಗ್-ಅಲಾಂಗ್ (Liquidation preference, anti-dilution, ROFR, ROFO, tag-along, drag-along)
-
- ಲಿಕ್ವಿಡೇಷನ್ ಪ್ರಿಫರೆನ್ಸ್: ಮಾರಾಟ ಅಥವಾ ಸಮಾಪನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಮೊದಲು ಪಾವತಿಯಾಗುತ್ತದೆ;
- ಆಂಟಿ-ಡೈಲ್ಯೂಷನ್: ಮುಂದೆ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿದರೆ ಸಿಗುವ ರಕ್ಷಣೆ;
- ROFR ಮತ್ತು ROFO: ಷೇರುಗಳ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ನಿರಾಕರಣೆಯ ಹಕ್ಕು (right of first refusal) ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಪ್ರಸ್ತಾವದ ಹಕ್ಕು (right of first offer);
- ಟ್ಯಾಗ್-ಅಲಾಂಗ್: ಅದೇ ನಿಯಮಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕು;
- ಡ್ರ್ಯಾಗ್-ಅಲಾಂಗ್: ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಷೇರುದಾರರನ್ನು ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಸೇರುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಹಕ್ಕು.
- ಸ್ಕೀಮ್ ಆಫ್ ಅರೇಂಜ್ಮೆಂಟ್ (Scheme of arrangement)
- ಕಂಪನಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆ, 2013 (Companies Act, 2013) ರ ಸೆಕ್ಷನ್ 230 ರಿಂದ 232 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿಲೀನ, ವಿಭಜನೆ (demerger) ಅಥವಾ ಪುನರ್ರಚನೆಗಾಗಿ NCLT ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಯೋಜನೆ.
- ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿ (transferor) ಮತ್ತು ವರ್ಗಾವಣೆ ಪಡೆಯುವ ಕಂಪನಿ (transferee)
- ಲೀನವಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಂಪನಿ, ಮತ್ತು ಉಳಿಯುವ ಕಂಪನಿ.
- ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತ (Swap ratio)
- ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿಯ ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆ ಪಡೆಯುವ ಕಂಪನಿಯ ಎಷ್ಟು ಷೇರುಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು. ನೋಂದಾಯಿತ ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರ (registered valuer) ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರದಿ ಇದಕ್ಕೆ ಆಧಾರ.
- ರೆಕಾರ್ಡ್ ದಿನಾಂಕ (Record date)
- ಯಾವ ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ದಿನಾಂಕ.
- ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ (Appointed date and effective date)
- ಕೆಳಗೆ ಅಂಶ 4 ರಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
- ESOP, ಗ್ರಾಂಟ್, ವೆಸ್ಟಿಂಗ್, ಕ್ಲಿಫ್, ಎಕ್ಸರ್ಸೈಸ್ (ESOP, grant, vesting, cliff, exercise)
-
- ಗ್ರಾಂಟ್: ಆಪ್ಷನ್ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ;
- ವೆಸ್ಟಿಂಗ್: ಆಪ್ಷನ್ ಚಲಾಯಿಸಲು ಅರ್ಹವಾಗುತ್ತದೆ; ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕ್ಲಿಫ್ನೊಂದಿಗೆ;
- ಎಕ್ಸರ್ಸೈಸ್: ನೌಕರರು ಎಕ್ಸರ್ಸೈಸ್ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
- ಆಕ್ಸಿಲರೇಷನ್ (Acceleration: single-trigger, double-trigger)
- ಮಾರಾಟವಾದಾಗ (single-trigger), ಅಥವಾ ಮಾರಾಟದ ನಂತರ ಉದ್ಯೋಗ ಕಳೆದುಕೊಂಡಾಗ (double-trigger), ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಮುಂಚಿತಗೊಳಿಸುವುದು.
- ಗುಡ್ ಲೀವರ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಡ್ ಲೀವರ್ (Good leaver and bad leaver)
- ನೌಕರರು ಕಂಪನಿ ಬಿಟ್ಟಾಗ, ಬಿಡುವ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಆಪ್ಷನ್ಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು.
ವಿವರವಾಗಿ
1. ಮೂರು ರಚನೆಗಳು, ವರ್ಗಾವಣೆಯ ಮೂರು ಕ್ಷಣಗಳು.
ಷೇರು ಖರೀದಿ. ಖರೀದಿದಾರರು ಪ್ರವರ್ತಕರಿಂದ (promoters) ಅಥವಾ ಇತರ ಷೇರುದಾರರಿಂದ ಈಗಿರುವ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹಣ ಕಂಪನಿಗಲ್ಲ, ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ.
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಸಹಿ ಮಾಡಿದ ವರ್ಗಾವಣೆ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಡಿಮ್ಯಾಟ್ ರೂಪದ ಷೇರುಗಳಿಗೆ, ಡಿಪಾಸಿಟರಿ ಪಾರ್ಟಿಸಿಪೆಂಟ್ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
- ಕಂಪನಿಯು ಖರೀದಿದಾರರ ಹೆಸರನ್ನು ತನ್ನ ಸದಸ್ಯರ ರಿಜಿಸ್ಟರ್ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸುತ್ತದೆ.
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ಆಗುವವರೆಗೆ ಷೇರುಗಳ ಮಾಲೀಕರು ಮಾರಾಟಗಾರರೇ; ಮತ ಚಲಾಯಿಸುವುದೂ ಅವರೇ, ಅಪಾಯ ಹೊರುವುದೂ ಅವರೇ.
ಹೂಡಿಕೆ ಸುತ್ತು (ಪ್ರಾಥಮಿಕ ನೀಡಿಕೆ). ಕಂಪನಿಯು ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತದೆ; ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರೈವೇಟ್ ಪ್ಲೇಸ್ಮೆಂಟ್ ಅಥವಾ ಆದ್ಯತಾ ಹಂಚಿಕೆಯ (preferential allotment) ಮೂಲಕ.
- ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿಸುತ್ತಾರೆ.
- ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಳಿಯು ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
- ಕಂಪನಿಯು ಹಂಚಿಕೆಯ ರಿಟರ್ನ್ ಅನ್ನು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಬಳಿ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.
- ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ವಿದೇಶಿಯರಾಗಿದ್ದರೆ, ಕಂಪನಿಯು ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ನಿಯಮಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ಸಮಯದೊಳಗೆ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಸ್ಕೀಮ್ ಮೂಲಕ ವಿಲೀನ. ಇಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಷೇರುಗಳನ್ನು "ಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ". NCLT ಒಂದು ಸ್ಕೀಮ್ ಅನ್ನು ಮಂಜೂರು ಮಾಡುತ್ತದೆ; ಅದರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ:
- ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿಯ ಆಸ್ತಿಗಳು, ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳು, ನೌಕರರು ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದಗಳು ವರ್ಗಾವಣೆ ಪಡೆಯುವ ಕಂಪನಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ;
- ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿಯ ಷೇರುದಾರರು ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತದ ಪ್ರಕಾರ ವರ್ಗಾವಣೆ ಪಡೆಯುವ ಕಂಪನಿಯ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ;
- ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿಯು ಸಮಾಪನ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ವಿಸರ್ಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕದ ನಂತರ, ರೆಕಾರ್ಡ್ ದಿನಾಂಕದಂದು ಷೇರು ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
2. ಷೇರು ವಹಿವಾಟಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮ.
- ಗೌಪ್ಯತಾ ಒಪ್ಪಂದ.
- ಟರ್ಮ್ ಶೀಟ್.
- ಡ್ಯೂ ಡಿಲಿಜೆನ್ಸ್; ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೂರರಿಂದ ಎಂಟು ವಾರಗಳು.
- SPA ಅಥವಾ SSA ಮತ್ತು SHA ಕುರಿತ ಮಾತುಕತೆ.
- ಸಹಿ.
- CP ಗಳ ಪೂರೈಕೆ.
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್.
- ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ನಂತರದ ಸಲ್ಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಏಕೀಕರಣ.
ಖರೀದಿದಾರರ ರಕ್ಷಣೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮೂರು ಕಡೆ ಇರುತ್ತದೆ: ವಾರಂಟಿಗಳು, ಅವುಗಳಿಗೆ ಎದುರಾಗಿ ನೀಡುವ ಡಿಸ್ಕ್ಲೋಷರ್ ಪತ್ರ, ಮತ್ತು ನಷ್ಟಭರ್ತಿಯ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿ ಹಾಗೂ ಎಸ್ಕ್ರೋ. ಮಾರಾಟಗಾರರ ರಕ್ಷಣೆ ಇರುವುದು ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಹಕ್ಕು ಬೇಡಿಕೆಗಳ ಕಾಲಮಿತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಡಿಸ್ಕ್ಲೋಷರ್ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ.
3. NCLT ವಿಲೀನದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮ.
- ಸ್ಕೀಮ್ಗೆ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಳಿಯ ಅನುಮೋದನೆ.
- ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರದಿ ಮತ್ತು ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತ.
- NCLT ಗೆ ಅರ್ಜಿ.
- NCLT ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದಂತೆ ಷೇರುದಾರರ ಮತ್ತು ಸಾಲದಾತರ ಸಭೆಗಳು.
- ನಿಯಂತ್ರಕರಿಗೆ ನೋಟಿಸ್ಗಳು; ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ, ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್, ಅನ್ವಯಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಲಿಕ್ವಿಡೇಟರ್ (Official Liquidator), ಮತ್ತು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತಾರೆ.
- ಅಂತಿಮ ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಮಂಜೂರಾತಿ.
- ಆದೇಶದ ದೃಢೀಕೃತ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಬಳಿ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು. ಇದೇ ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ.
- ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತದ ಪ್ರಕಾರ ಷೇರುಗಳ ಹಂಚಿಕೆ.
ಸೆಕ್ಷನ್ 233 ರ ಅಡಿಯ ತ್ವರಿತ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ, ಸ್ಕೀಮ್ NCLT ಬದಲಿಗೆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಮತ್ತು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಆ ಮಾರ್ಗವು ಸಣ್ಣ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನವಾಗುವ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಲಭ್ಯ.
4. ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕ ಮತ್ತು ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ, ವಿವರಣೆ.
ಸೆಕ್ಷನ್ 232(6) ರ ಪ್ರಕಾರ ಸ್ಕೀಮ್ನಲ್ಲಿ ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ನಮೂದಿಸಬಹುದು. NCLT ಸ್ಕೀಮ್ ಅನ್ನು ತಿಂಗಳುಗಳ ನಂತರ ಅನುಮೋದಿಸಿದರೂ, ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ವಿಲೀನವು ಆ ದಿನಾಂಕದಿಂದಲೇ ನಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
NCLT ಆದೇಶವನ್ನು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಬಳಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದಾಗ ಸ್ಕೀಮ್ ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೆ ಬರುವ ದಿನವೇ ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ. ಈ ಎರಡು ದಿನಾಂಕಗಳ ನಡುವೆ, ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಕಂಪನಿಯು ವರ್ಗಾವಣೆ ಪಡೆಯುವ ಕಂಪನಿಯ ಪರವಾಗಿ "ವಿಶ್ವಸ್ತನಾಗಿ" (in trust) ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತದೆ.
ವಿಲೀನ ಘೋಷಣೆಯಾದ ನಂತರವೂ ಕೆಲಕಾಲ ಪತ್ರಗಳು, ವೇತನ ಚೀಟಿಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಟೇಟ್ಮೆಂಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಕಂಪನಿಯ ಹೆಸರೇ ಏಕೆ ಇರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನೌಕರರಿಗೆ, ಸಾಲ ನೀಡಿದವರಿಗೆ ಅಥವಾ ಒಪ್ಪಂದದ ಎದುರು ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ಇದು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
5. ಸ್ಪರ್ಧಾ ಅನುಮೋದನೆ.
ಭಾರತದ ವಿಲೀನ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಕಡ್ಡಾಯ ಮತ್ತು ತಡೆ ಸ್ವರೂಪದ್ದು (suspensory). ಅಧಿಸೂಚಿಸಬೇಕಾದ ವಹಿವಾಟನ್ನು CCI ಅನುಮೋದಿಸುವವರೆಗೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಆಸ್ತಿ ಅಥವಾ ವಹಿವಾಟು ಮೊತ್ತದ (turnover) ಮಿತಿಗಳನ್ನು ದಾಟುವ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಅಧಿಸೂಚಿಸಬೇಕು. 10/09/2024 ರಿಂದ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಅಧಿಸೂಚಿಸಬೇಕು:
- ವಹಿವಾಟಿನ ಮೌಲ್ಯ ರೂ. 2,000 ಕೋಟಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು; ಮತ್ತು
- ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಕಂಪನಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ವ್ಯವಹಾರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ; ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು CCI (ಸಂಯೋಜನೆಗಳು) ನಿಬಂಧನೆಗಳು, 2024 (CCI (Combinations) Regulations, 2024) ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಬಳಕೆದಾರರು, ವಹಿವಾಟು ಮೊತ್ತ ಅಥವಾ ಒಟ್ಟು ಸರಕು ಮೌಲ್ಯದ (gross merchandise value) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತವೆ.
ಒಟ್ಟು ಪರಿಶೀಲನಾ ಅವಧಿ 150 ದಿನಗಳು. ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯದ ಮಿತಿ ಪೂರೈಕೆಯಾದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ವಿನಾಯಿತಿ ಅನ್ವಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಸಾಧಾರಣ ವಹಿವಾಟು ಮೊತ್ತವಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಧೀನವಾಗುತ್ತಿರುವ ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್ನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಮೊದಲು ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕಾದ ನಿಬಂಧನೆ ಇದೇ.
6. ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ ESOP ಗಳು.
ಕಂಪನಿಗಳ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 62(1)(b) ಮತ್ತು ಷೇರು ಬಂಡವಾಳ ನಿಯಮಗಳ (Share Capital Rules) ನಿಯಮ 12 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಆಪ್ಷನ್ಗಳ ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಅವಧಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ವರ್ಷ ಇರಲೇಬೇಕು. ಒಂದು ವರ್ಷದ ಕ್ಲಿಫ್ನೊಂದಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ರೂಢಿ, ಕಾನೂನಲ್ಲ.
ವಹಿವಾಟಿನಲ್ಲಿ, ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳಿಗೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಕೀಮ್ ಅಥವಾ SPA ಹೇಳಬೇಕು:
- ವೆಸ್ಟ್ ಆದ ಆಪ್ಷನ್ಗಳು: ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ಗೆ ಮೊದಲು ಚಲಾಯಿಸುವುದು, ನಗದು ನೀಡಿ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಅಥವಾ ಮುಂದುವರಿಸುವುದು (roll over);
- ವೆಸ್ಟ್ ಆಗದ ಆಪ್ಷನ್ಗಳು: ವೆಸ್ಟಿಂಗ್ ಮುಂಚಿತಗೊಳಿಸುವುದು, ಬದಲಿಗೆ ಖರೀದಿದಾರ ಕಂಪನಿಯ ಸಮಾನ ಆಪ್ಷನ್ಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದು, ಅಥವಾ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಿ ರದ್ದುಪಡಿಸುವುದು;
- ESOP ಟ್ರಸ್ಟ್, ಇದ್ದಲ್ಲಿ.
ತೆರಿಗೆಯು ರಚನೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ:
- ಎಕ್ಸರ್ಸೈಸ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನ್ಯಾಯಯುತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ಎಕ್ಸರ್ಸೈಸ್ ಬೆಲೆಯ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ವೇತನವೆಂದು (ಪರ್ಕ್ವಿಸಿಟ್) ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಮೂಲದಲ್ಲೇ ತೆರಿಗೆ ಕಡಿತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
- ನಂತರದ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲೆ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭ ತೆರಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
- ಅರ್ಹ ಸ್ಟಾರ್ಟ್-ಅಪ್ಗಳಿಗೆ ಪರ್ಕ್ವಿಸಿಟ್ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಮುಂದೂಡುವ ಸೌಲಭ್ಯವಿದೆ.
01/04/2026 ರಿಂದ ಈ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ, 2025 (Income-tax Act, 2025) ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
ವಹಿವಾಟಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಸಹಿ ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ನೌಕರರು ಮೂರು ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ಓದಬೇಕು: ESOP ಸ್ಕೀಮ್, ತಮ್ಮ ಗ್ರಾಂಟ್ ಪತ್ರ, ಮತ್ತು ವಹಿವಾಟಿನ ಕುರಿತು ನೌಕರರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಪ್ರಕಟಣೆ.
7. ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ನಂತರದ ವಿವಾದಗಳು.
ವಹಿವಾಟಿನ ನಂತರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವಾದಗಳು ಇವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುತ್ತವೆ:
- ವಾರಂಟಿ ಹಕ್ಕು ಬೇಡಿಕೆಗಳು: ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸದ ತೆರಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ, ದಾವೆ ಅಥವಾ ನಿಯಂತ್ರಕ ಉಲ್ಲಂಘನೆ;
- ಅರ್ನ್-ಔಟ್ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರಗಳು;
- ಸ್ಪರ್ಧಿಸದಿರುವ (non-compete) ಮತ್ತು ಸೆಳೆಯದಿರುವ (non-solicit) ಷರತ್ತುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ;
- SHA ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು (deadlock).
ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ SPA ಅಥವಾ SHA ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರಿಕೆಗೆ (ಆರ್ಬಿಟ್ರೇಷನ್) ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸೆಕ್ಷನ್ 241 ಮತ್ತು 242 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಮತ್ತು ದುರಾಡಳಿತದ (oppression and mismanagement) ಅರ್ಜಿಗಳಾಗಿ NCLT ಗೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ.
ಜನರು ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ನಾವು ಕಳೆದ ತಿಂಗಳು SPA ಗೆ ಸಹಿ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಷೇರುಗಳು ಈಗ ನಮ್ಮದೇ?
ಕ್ಲೋಸಿಂಗ್ ಆಗುವವರೆಗೆ ಇಲ್ಲ. ಸಹಿಯು ಬಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. CP ಗಳು ಪೂರೈಕೆಯಾಗಿ, ಬೆಲೆ ಪಾವತಿಯಾಗಿ, ವರ್ಗಾವಣೆ ದಾಖಲಾದಾಗ ಮಾಲೀಕತ್ವ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಲಿಸ್ಟೆಡ್ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಂಪನಿಯ ಷೇರುಗಳು ನನ್ನ ಬಳಿ ಇವೆ. ಹೊಸ ಷೇರುಗಳು ನನಗೆ ಯಾವಾಗ ಸಿಗುತ್ತವೆ?
ಸ್ಕೀಮ್ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದ ನಂತರ, ರೆಕಾರ್ಡ್ ದಿನಾಂಕದಂದು ಷೇರು ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ, ಷೇರು ವಿನಿಮಯ ಅನುಪಾತದ (swap ratio) ಪ್ರಕಾರ ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಭಿನ್ನರಾಶಿ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿ, ಬಂದ ಹಣವನ್ನು ಹಂಚಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವೆಸ್ಟ್ ಆಗದ ನನ್ನ ESOP ಗಳು: ಸ್ವಾಧೀನದಲ್ಲಿ ಅವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆಯೇ?
ತಾನಾಗಿಯೇ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ನಿಮ್ಮ ಗ್ರಾಂಟ್ ಪತ್ರ ಮತ್ತು ಸ್ಕೀಮ್ ಇದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ. ಆಕ್ಸಿಲರೇಷನ್, ಬದಲಿ ಆಪ್ಷನ್ ಅಥವಾ ನಗದು ಪಾವತಿ (cash-out) ಷರತ್ತುಗಳಿವೆಯೇ ನೋಡಿ.
ಸಣ್ಣ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೆ CCI ಅನುಮೋದನೆ ಬೇಕೇ?
ಯಾವುದಾದರೂ ಮಿತಿ ದಾಟಿದರೆ ಮಾತ್ರ. ಆಸ್ತಿ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೂ ಬೆಲೆ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವ ಟಾರ್ಗೆಟ್ ಕಂಪನಿಯು ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯದ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರಬಹುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನೆನಪಿಡಿ.
ವಿಲೀನ ಸ್ಕೀಮ್ನಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿನ ದಿನಾಂಕ ಏಕೆ ಇದೆ?
ಅದು ನಿಗದಿತ ದಿನಾಂಕ (appointed date). ವಿಲೀನವು ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆ ದಿನದಿಂದಲೇ ಪರಿಣಾಮ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ; ಜಾರಿ ದಿನಾಂಕ (effective date) ನಂತರ ಬರುತ್ತದೆ.
ಈ ಉತ್ತರಗಳು ತಿಳಿವಳಿಕೆಗಾಗಿ ನೀಡಿರುವ ಸಾರಾಂಶಗಳು; ಇವು ಯಾವುದೇ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರಕರಣದ ಕುರಿತ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.
ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಪೂರ್ತಿ ಓದಿದ ಕಡತ ಬೇಕು.
ಸಮಾಲೋಚನೆಗಳು ಪೂರ್ವನಿಗದಿತ ಭೇಟಿಯ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ, G-46, Basement, Greater Kailash III, New Delhi ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಕಚೇರಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರೇ ಓದುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಪುಟವು ಭಾರತೀಯ ವಕೀಲರ ಪರಿಷತ್ತಿನ ನಿಯಮಗಳ (Bar Council of India Rules) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಮತಿಸಿರುವಂತೆ, Lokesh Bhardwaj Law Offices ನ ಕೆಲಸದ ಕುರಿತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಯಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ವಕೀಲ ಮತ್ತು ಕಕ್ಷಿದಾರ ಸಂಬಂಧ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಲಿಖಿತವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿದ ಎಂಗೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಇದ್ದಾಗ ಮಾತ್ರ LBLO ಯಾವುದೇ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
14/11/2026 ರಂದು ಇದ್ದ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ.
← ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಗಳು